Gerçek üretim maliyeti nasıl hesaplanır?
Gerçek üretim maliyeti dört kalemden oluşur: doğrudan malzeme, doğrudan işçilik, makine/tezgah maliyeti ve pay verilen genel giderler. Çoğu firmada ilk kalem bilinir, diğer üçü tahmin edilir — bu yüzden maliyet “yaklaşık” kalır. Gerçekleşen maliyeti hesaplamak için sahadan süre ve fire verisi gerekir; bu ikisi yoksa hesap standarda dayanır ve gerçeği göstermez.
Standart maliyet ile gerçekleşen maliyet
Standart maliyet plandır: bu parça şu tezgahta şu kadar sürede, şu kadar malzemeyle çıkar. Fiyat verirken ve bütçe yaparken kullanılır.
Gerçekleşen maliyet ise sahadan gelen veriyle hesaplanır. İkisi yan yana konduğunda sapma görünür ve asıl bilgi oradadır.
Sapmanın yönü de anlamlıdır: sürekli standardın altında kalan operasyonda standart yanlış konmuştur; sürekli üstüne çıkanda ise yöntem, tezgah ya da malzemede sorun vardır.
Tezgah saat maliyeti nasıl çıkarılır?
En çok atlanan kalem budur. Tezgahın saatlik maliyeti sadece elektrik değildir: amortisman, bakım, takım/sarf, kaplanan alan ve o tezgaha bağlı personel payı birlikte hesaplanır.
Bu hesap bir kez yapılır, yılda bir güncellenir. Tezgah başına farklı olması önemlidir — pahalı bir CNC ile basit bir tezgahın saati aynı sayılırsa hangi işin nerede yapılmasının kârlı olduğu hiç görülmez.
| Kalem | Nasıl bulunur |
|---|---|
| Amortisman | Yatırım bedeli ÷ ekonomik ömür ÷ yıllık çalışma saati |
| Bakım | Yıllık bakım gideri ÷ yıllık çalışma saati |
| Enerji | Ortalama güç çekişi × birim enerji fiyatı |
| Takım / sarf | Yıllık takım gideri ÷ yıllık çalışma saati |
| Alan payı | Kapladığı alan × birim alan maliyeti |
| Personel payı | Tezgaha bağlı personelin oranlı maliyeti |
Genel gider dağıtımı
Genel giderleri (yönetim, kalite, depo, satın alma) ürünlere dağıtmak, maliyet hesabının en tartışmalı kısmıdır. Yanlış dağıtım anahtarı, kârlı ürünü zararlı, zararlıyı kârlı gösterebilir.
Küçük ve orta ölçekli imalatçılarda pratik bir yaklaşım, dağıtımı makine saati ya da doğrudan işçilik saati üzerinden yapmaktır. Hangisi seçilirse seçilsin, tutarlı kalmak ve yılda bir gözden geçirmek gerekir.
Hangi veriler toplanmalı?
Gerçekleşen maliyet hesabı için sahadan toplanması gereken veri seti aslında kısa:
- Operasyon bazında gerçek süre (hazırlık ve işleme ayrı)
- Gerçek sarf edilen malzeme miktarı
- Fire ve hurda — oluştuğu operasyonla birlikte
- Duruş süreleri (maliyete yansıtma kuralınıza göre)
- Hangi tezgahta yapıldığı (tezgah saat maliyeti için)
Peki vRobot bunu nasıl yapıyor?
Maliyeti ayrı bir modül olarak değil, toplanan saha verisinin bir çıktısı olarak üretiyoruz: süre, sarf ve fire sistemdeyse gerçekleşen maliyet kendiliğinden çıkar.
Tezgah saat maliyetlerini sizin muhasebenizle birlikte belirleriz. Maliyet yorumu için en az bir tam ay veri gerektiğini de baştan söyleriz; bir haftalık veriyle maliyet konuşmayız.
Sık sorulanlar
Standart sürelerimiz yok, maliyet çıkarabilir miyiz?
Gerçekleşen maliyeti çıkarabilirsiniz; sapma hesabı için standart gerekir. Birkaç hafta veri topladıktan sonra standardı birlikte belirleriz.
Fason işlerin maliyeti nasıl hesaplanır?
Fasona giden parçanın o ana kadar biriken maliyeti üzerine fason bedeli ve nakliye eklenir. Fason fire de ayrıca izlenir ve maliyete yansır.
Maliyet raporunu mali müşavirimiz kabul eder mi?
Yönetim muhasebesi ile resmi muhasebe farklıdır; bu rapor karar almak içindir. Mali müşavirinizle yöntemi paylaşmakta fayda var, böylece iki taraf aynı rakamları konuşur.
Bunu okuyanlar şunu da sordu
Bu soruyu sizin işiniz üzerinden konuşalım
Keşif görüşmesi ücretsizdir, bir şey satın almanızı gerektirmez. Mevcut durumunuzu dinler, yapılabileni ve yapılamayanı açıkça söyleriz.